Speciale gebeurtenissenUitgelicht

George Maduro verdient een jaarlijkse herdenking

Er is relatief weinig bekend van de meidagen van 1940. Nederland verloor binnen enkele dagen van de Duitse invallers en dat verlies willen we waarschijnlijk zo snel mogelijk vergeten. Maar verloren we over de gehele linie?

Nee dus. In elk geval niet de slag om de Residentie. Bij vliegveld Ypenburg wist een handvol heldhaftige militairen onder leiding van een dappere luitenant uit het verre Caribische Willemstad de nazi’s terug te slaan.

Daarmee lieten Nederland en Curaçao in 1940 heel even zien dat Adolf Hitler niet onoverwinnelijk was. En daar mogen we in Nederland en op Curaçao best trots op zijn.

Een aantal mensen beijvert zich om vanaf volgend jaar ter gelegenheid van zijn honderdste geboortedag te zorgen voor een bijzondere herdenking te Ypenburg. Waarom? Lees verder.

George John Lionel Maduro (Curaçao, 15 juli 1916 – Dachau, 9 februari 1945) was een rechtenstudent die zich tijdens de meidagen van 1940 als officier der Nederlandse cavalerie onderscheidde in de slag om het vliegveld Ypenburg, onderdeel van de slag om de Residentie. Na de capitulatie sloot hij zich aan bij het verzet.
De miniatuurstad Madurodam is naar hem genoemd, evenals het Maduroplein waar de ingang aan ligt.

Villa Leeuwenbergh in 1947

Maduro werd geboren op Curaçao als enige zoon in het Sefardisch-Joodse gezin van Joshua Maduro en Rebecca Levy. Voor het volgen van zijn studie rechten vertrok hij naar Leiden. Bij Koninklijk Besluit nummer 30 van 21 november 1939 werd Maduro benoemd tot reserve-tweede luitenant bij de Cavalerie.

In de vroege ochtend van 10 mei 1940 landen Duitse parachutisten met de opdracht om eerst de vliegvelden rond Den Haag te veroveren en dan de stad zelf in te nemen. Koningin en ministers zouden diezelfde dag moeten worden gearresteerd, zodat de Nederlandse overgave binnen 24 uur een feit zou zijn. Het liep anders. De Duitsers hadden vliegveld Ypenburg ingenomen, maar kwamen niet verder door aanhoudend Nederlands verzet.

Enkele uren later lanceerde het Nederlandse leger zelfs een tegenoffensief. Zwaar in de minderheid en slechts uitgerust met munitie die was buitgemaakt op de Duitsers, slaagden Nederlandse troepen erin in een positie te komen om het eigen vliegveld met artillerie te beschieten. De Duitse luchtlandingstroepen hadden daartegen op dat moment geen verweer. De Duitsers werden gedwongen de zwaar beschadigde en in brand geschoten gebouwen te verlaten en werden als krijgsgevangen afgevoerd.

Neergehaald vliegtuig van de Luftwaffe

Maduro was in Den Haag gelegerd als reserveofficier bij de Huzaren. Onder zijn leiding vonden meerdere tegenaanvallen plaats en werd de door de Duitsers bezette “Villa Leeuwenbergh” bij Ypenburg heroverd. Ook Maduro wist een aantal krijgsgevangenen te maken.

De jonge Curaçaoënaar viel op door zijn dapperheid én door zijn slimheid.

Beroemd is deze list van Maduro: hoewel hij slechts twee kanonnen had wist hij door die twee kanonnen constant te verplaatsen de indruk te wekken dat er veel meer stonden. De Duitsers kregen de indruk tegenover een grote overmacht te staan, hadden niet op zoveel tegenstand gerekend en gaven de strijd op.

Bij de strijd om Ypenburg in mei 1940 hebben 95 Nederlandse militairen het leven gelaten en ongeveer 500 sneuvelden in Den Haag en omstreken. Aan Duitse zijde verloren ongeveer 400 militairen het leven in en om Den Haag. Bij Ypenburg werden een kleine 1300 Duitsers gevangen genomen en bij de vliegvelden Ockenburg en Valkenburg nog eens ruim 300 man. In totaal werden 1243 Duitse militairen als krijgsgevangenen via IJmuiden naar Engeland afgevoerd.

Ook de Duitse verliezen aan materieel waren enorm. De Duitse luchtmacht beschikte op 9 mei over 430 transportvliegtuigen Junkers Ju-52. In de avond van 10 mei lagen er 280 neergestorte of beschadigde transportvliegtuigen tussen de kust en de Duitse grens, twee derde van de totale vloot.

Toen het Nederlandse leger een paar dagen later na het bombardement op Rotterdam alsnog had gecapituleerd werd Maduro als krijgsgevangene opgesloten. Hij kwam even op vrije voeten, maar  werd weer opgepakt en opgesloten in de gevangenis van Scheveningen (het ‘Oranjehotel’). Toen hij na een half jaar werd vrijgelaten, hadden de Duitsers voor Joden het dragen van de Jodenster verplicht gesteld. Maduro weigerde die te dragen en sloot zich aan bij het verzet.

Monument voor Maduro in Madurodam: zijn geboortehuis te Willemstad

Monument voor Maduro in Madurodam: zijn geboortehuis te Willemstad

Toen Maduro in 1943 geallieerde piloten via Spanje naar het Verenigd Koninkrijk hielp ontsnappen werd hij verraden. Maduro werd weer gevangengezet. Nadat hij opnieuw wist te ontsnappen ging hij weer in het verzet. Hij werd nogmaals opgepakt, ditmaal door de Gestapo. Via een gevangenis in Saarbrücken werd hij overgebracht naar het concentratiekamp Dachau.

Vlak voor de bevrijding van het kamp door Amerikaanse troepen overleed Maduro op 28-jarige leeftijd aan vlektyfus. Hij werd begraven op de begraafplaats van het concentratiekamp.

Op 9 mei 1946 werd Maduro postuum de ‘Ridder 4e klasse der Militaire Willems-Orde toegekend’, omdat hij zich tijdens de Meidagen heeft onderscheiden met een persoonlijk geleide aanval op een Duitse stelling bij Villa Leeuwenbergh (tegenwoordig Buitengoed Dorrepaal) in Leidschendam. Hij is vooralsnog de enige Caribische Nederlander die deze onderscheiding heeft ontvangen. De motivering bij de onderscheiding is deze:

“Heeft zich in den strijd door het bedrijven van uitstekende daden van moed, beleid en trouw onderscheiden, door op 10 Mei 1940 als Commandant van een peloton jonge soldaten met veel beleid en op eigen initiatief de overmeestering te ontwerpen en voor te bereiden van de achter de Vliet bij RIJSWIJK door den vijand bezette villa “Leeuwenburg” (Dorrepaal). Met zeer veel moed aan het hoofd van twee groepen de onder vijandelijk mitrailleurvuur liggende brug over de Vliet overschreden, den aanval op het versterkte steunpunt (Villa “Leeuwenburg”) persoonlijk geleid en bij den stormaanval als eerste binnengedrongen, het verzet aldaar gebroken en de bezetting krijgsgevangen gemaakt.”

Na de Tweede Wereldoorlog hebben de ouders van George Maduro het startkapitaal beschikbaar gesteld voor een miniatuurstad, Madurodam geheten, die in 1952 in Den Haag werd geopend. Madurodam wordt door de familie beschouwd als monument voor hun enige zoon. Sinds 1993 is in Madurodam bij de entree een schaalmodel van het geboortehuis van Maduro te zien. Naast de maquette van het huis is een plaquette bevestigd, met de tekst: In hem eert Nederland zijn oorlogshelden uit de strijd 1940-1945.

Ook van Villa Leeuwenbergh bevindt zich een maquette in Madurodam.

De gedachte is om jaarlijks op 10 mei in Ypenburg stil te staan bij het feit dat die dag in 1940 om 15.30 uur de Duitsers werden verslagen door een handvol Nederlandse militairen onder leiding van een jonge luitenant uit Willemstad.

Wie doet er mee om de herdenking mogelijk te maken? Meld je aan bij het Comité!

Monument Ypenburg bij het Ilsy-plantsoen in Den Haag

‘Overvallen niet verslagen’, het motto op het in 2010 onthulde monument Ypenburg bij het Ilsy-plantsoen in Den Haag. Het monument is ontworpen door mevrouw Ineke de Vries (1940)

 

Vorige bericht

Milouska Meulens terug op het oude nest

Volgende bericht

Warm welkom bij Raad van State

Comité Koninkrijksrelaties

Comité Koninkrijksrelaties

Geen reacties

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *

16 − 2 =