CultuurGeen categorie

Raymann blijft!

Hij was de laatste spreker bij de viering van Koninkrijksdag op de Raad van State afgelopen vrijdagmiddag. En wat voor eentje!!

Damas i Caballeros, Mi ta habri nos enkuentro na Papiamentu djis pa konfundi e Hulandesnan, ku ahinda despues di hopi aña no kier siña papia e lenga mas dushi ku ta bin for di e baranka mas bunita den Reino Hulandes!

Dank aan gastheer Thom de Graaf en aan mijn goede vriend Ron van der Veer voor de organisatie van vanmiddag.

Koninkrijksdag is onbekend en dus onbemind, maar dat geldt ook voor de Caribische eilanden en landen die – nu of vroeger – deel uitmaken/uitmaakten van dat Koninkrijk. En het geldt voor de Caribische Nederlanders op de eilanden en in Nederland, die door allerhande Haagse beleidsmakers jarenlang goedbedoeld als een vreemde diersoort – de allochtonicus domesticus – zijn gelabeld en in hokjes gestopt.

Mijn vrouw Sheila en ik wonen al vele jaren heel tevreden in Almere, maar als ik dat aan (witte) mensen vertel dan is het een kwestie van seconden voordat de volgende vraag volgt: ja, maar waar komen jullie echt vandaan? Als ik dan antwoord: ‘Amsterdam’, dan volgt weer die blik vol ongeloof en wordt dezelfde vraag herhaald. En heel soms door een absurde pijnstiller: ‘je hoeft je heus niet te schamen hoor…’.

Dat komt mooi uit, want ik schaam me nergens voor. Ik ben als Nederlander geboren in het Koninkrijk der Nederlanden en ben sindsdien elke dag Nederlander gebleven. En tegen de mensen die daaraan twijfelen: dat blijf ik en ik ga niet weg!

Zijn er mensen uit Limburg in de zaal? Die weten ongetwijfeld dat Suriname en de Antillen ongeveer tweehonderd jaar eerder bij Nederland hoorden dan Limburg. Dus wie is hier dan de allochtoon? Jammer dat Geert Wilders er vandaag niet bij is…

En deze trotse Nederlander is ook nog eens een beetje joods, met zowel de genen van slavenhouders, slaven, Duitsers, Indiërs, kaaskoppen en weet ik veel wat allemaal niet nog meer in z’n bloed. Een grotere zooi dan ik is genetisch niet mogelijk!! Dus racisten en antisemieten, kom maar op! Ik heb meer identiteiten dan jullie vooroordelen. En ik vier ze zoveel als ik kan! Van Kerst tot het lichtjesfeest Divali en via Chanuka naar het islamitisch Offerfeest. Inderdaad een volle agenda, maar iemand moet het doen!

Kritische waarnemers zullen nu scherp opmerken dat die Raymann prima in staat is om Flevoland en Suriname te vertegenwoordigen, maar natuurlijk niks met de zes Caribische eilanden heeft. Misverstand! Mijn eerste optreden buiten Suriname was op Sint Maarten. Als ik me wil verstoppen, dan ga ik naar Saba. En ik heb nogal wat familie op Curaçao en Aruba. Op dat laatste eiland hoop ik ooit nog eens te gaan wonen. Ik kom er graag en vaak, dus ik ben een echte Suribiano!

Op de eilanden en in Suriname wordt trouwens veel meer ontspannen omgegaan met diversiteit dan in Nederland. Niemand twijfelt er daar aan dat ie in een multiculturele samenleving woont en dat dat prima gaat: de synagoge staat naast de moskee en daar kraait geen haan naar. Wellicht kunnen we minister Stef Blok een cruise langs de eilanden aanbieden? Ik ga wel mee!

Vandaag gaat de bijeenkomst over onderwijs en cultuur. Van beide onderwerpen heb ik een beetje verstand. Allereerst ben ik zo ongeveer 18 jaar naar school geweest (jaja), eerst in Suriname. Daar leerden we alles over Nederland. De geschiedenis van hunebedden en zo, wat er allemaal bij Lobith ‘ons’ land binnenkomt, hoe je een sneeuwpop maakt en hoe ziek het (witte) meisje Kortjakje was, terwijl de minstens zo witte Jantje enorme pruimen zag hangen in een mij onbekende boom.

Later in Nederland viel het me op hoe weinig de mensen hier weten van de Cariben en van de gedeelde geschiedenis. Het onderwijs van eind vorige eeuw besteedde er nagenoeg geen aandacht aan. Daarom alom misverstanden: op Curaçao zie je Sint Maarten niet liggen en er is geen brug van Paramaribo naar Kralendijk.

Als er al aandacht voor de Caribische medemensen was, dan ging het om de clichématige beelden van de altijd lachende en o zo sportieve – maar niet al te slimme – donkere man of vrouw, die heel goed kan dansen en zo leuk muziek maakt. Geen zorgen: vandaag gaan we het niet over Zwarte Piet hebben!

Pijnlijke onderwerpen lagen ver verstopt: slavernij was iets dat eigenlijk alleen maar in de zuidelijke staten van Noord-Amerika speelde. Denk aan de serie Roots of het boek de negerhut van oom Tom. Wat leerden we over Tula of over Anton de Kom? Niets. Zelfs de witte George Maduro bleef uit beeld. Het moest tot een paar jaar geleden duren – bij zijn honderdste sterfdag – voordat Madurodam actief ging uitventen hoe het ook alweer zat met zijn naamgever.

Het onderwijs in Nederland is anno 2018 op dit punt beter dan dat het was toen mijn generatie naar school ging, maar doen bijvoorbeeld de huidige exameneisen wel recht aan onze gedeelde geschiedenis? Van slavernij tot diversiteit: er is nog veel te leren en uit te leggen.

En als we het dan toch over onderwijs hebben: diploma’s van de middelbare school zouden overal in het Koninkrijk dezelfde waarde moeten hebben. Maar dat is een fabeltje. We hoorden net al iets over de bijzonder grote problemen die Caribische jongeren met hun HAVO- of VWO-diploma in Nederland ervaren. De meesten halen het niet. Laten we dat gebeuren met een semi-intelligent verhaal over autonomie? Of dragen we uit dat al die kinderen uiteindelijk Nederlandse kinderen zijn en dat ze het recht hebben op een goede opleiding, ongeacht de vraag waar hun wieg stond.

We investeren in politie, justitie, kustwacht en rechters. Allemaal heel belangrijk. Maar moeten we niet ook samen meer investeren in onderwijs? Als elk koninkrijkskind van school gaat (op de eilanden of in Nederland) met een waardevol diploma, dan heeft de politie het ook meteen een stuk rustiger en weten ze dat een zwarte man in een dure auto geen crimineel is, maar een zwarte man in een dure auto.

Als ambassadeur van de Dutch Caribbean Nature Alliance maak ik me druk over de bescherming van de Caribische natuur onder en boven water. Dat doe ik graag en is belangrijk. Maar wordt het niet ook tijd voor een Education Alliance, waarbinnen het hele Koninkrijk samenwerkt.

Met dat samenwerken bedoel ik niet – ik zeg dit ter geruststelling van mijn VVD-vrienden rond het Binnenhof – dat Den Haag weer een paar honderd miljoen over de eilanden uitstort (de scholen zagen er minder van dan de grote consultancykantoren, maar dat terzijde), maar dat er naast gezamenlijke investeringen ook een gezamenlijke inspectie en toezicht komt.

Misstanden moeten worden aangepakt en als lokale overheden dat aanhoudend niet doen, dan moet een hogere bestuurslaag ingrijpen. Voor de juristen onder u: het mag van het Statuut en van de Raad van State, die in allerlei adviezen heeft aangegeven dat er juridisch veel meer mogelijk is dan er nu gebeurt.

Naast onderwijs staan erfgoed en cultuur vandaag in de schijnwerpers. Gert Oostindie noemde het voormalige Sticusa en vroeg zich af waarom daarvoor niets in de plaats is gekomen. Een goede vraag!

Zo mogelijk de grootste meerwaarde van het Koninkrijk zit hem in de culturele kruisbestuiving tussen daar en hier. Die uitwisseling is meer dan waardevol, als we tenminste willen bijdragen aan een blijvende koninkrijksband.

De meer succesvolle cultuurdragers (denk aan Izaline Calister, maar ook aan het Zomercarnaval of aan Tania Kross) redden zich wel. Maar het vele jonge talent verdient een steuntje in de rug. Ik denk dan bijvoorbeeld aan Anton de Bies – net afgestudeerd van de toneelacademie in Maastricht – of Faizah Grootens, danseres en dans docent.

Daarom wil ik het voorstel van Gert Oostindie graag wat concreet maken en dat met een zeer kostbaar plan: het gaat u allemaal 50 cent per jaar kosten! Als elke koninkrijksburger (17 miljoen in Nederland en 300.000 op de eilanden) jaarlijks een halve euro belastinggeld zou afdragen, dan zouden we een mooi cultuurfonds kunnen vullen met ruim acht miljoen euro per jaar. Ik zou aan de minister van OCW willen zeggen: waar wacht u nog op? Dit wetsvoorstel kan dit weekend al klaar zijn en de Raad van State geeft vast een positief advies.

Na een jaar of tien kunnen we met het rendement uit dat fonds heel veel uitwisselingen en samenwerkingsprojecten mogelijk maken. Zowel voor cultuur en erfgoed, maar waarschijnlijk ook voor onderwijs.

Er zullen honderden ambtelijke types en andere kleine boekhouders kunnen uitleggen waarom dit voorstel onzinnig is. Maar laat me dan eindigen met een citaat van de eerste en enige echt multiculturele Amerikaanse president: Yes, we can!!

Jorgen Raymann / 14 december 2018

Previous post

Raad van State viert het Koninkrijk

Next post

Nieuw boek slavernijverleden

Comité Koninkrijksrelaties

Comité Koninkrijksrelaties

No Comment

Leave a reply

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *

6 − 1 =

Deze website gebruikt Akismet om spam te verminderen. Bekijk hoe je reactie-gegevens worden verwerkt.